Ο ψαράς

Τη δεκαετία του 1950, ο Γερμανός συγγραφέας Χάινριχ Μπελ έγραψε ένα σύντομο κείμενο με τίτλο «Ανέκδοτο για την παρακμή του εργασιακού ήθους». 

Σ’ ένα μικρό λιμάνι της Μεσογείου, ένας φτωχός ψαράς κάθεται στον ήλιο χωρίς να κάνει τίποτα. 

Τον πλησιάζει ένας τουρίστας και προσπαθεί να τον πείσει ότι θα ήταν προτιμότερο να πάει να ψαρέψει. «Γιατί;» ρωτάει ο ψαράς. 

«Για να βγάζετε περισσότερα χρήματα» απαντάει ο τουρίστας. Και του αναλύει πώς οι εξορμήσεις του στη θάλασσα θα μπορούσαν να τον κάνουν πλούσιο επιχειρηματία. 

«Γιατί;» ξαναρωτάει ο ψαράς. 

«Αν γίνετε πλούσιος, θα μπορείτε να περνάτε τη μέρα σας στον ήλιο χωρίς να κάνετε τίποτα» λέει ο τουρίστας. 

«Μα αυτό κάνω ήδη» απαντάει ο ψαράς και.. ξαπλώνει στον ήλιο. 

Αλέξανδρος Ισιγώνης, Ο Έλληνας σχεδιαστής του Mini Cooper

Βρετανός σχεδιαστής αυτοκινήτων, ελληνικής καταγωγής,γνωστός με την αγγλική εκδοχή του ονόματός του, Alec Issigonis.Έμεινε στην ιστορία, επειδή σχεδίασε και ανέπτυξε το θρυλικό Μίνι Κούπερ.

Ο Αλέξανδρος Άρνολντ Ισιγώνης γεννήθηκε στη Σμύρνη της Μικράς Ασίας στις 18 Νοεμβρίου 1906. Ο πατέρα του Κωνσταντίνος ήταν μηχανικός με καταγωγή από την Πάρο και η μητέρα του Χίλντα Πρόκοπ ήταν Γερμανίδα, κόρη πλούσιου ζυθοποιού της Σμύρνης.

Το 1922 αποτέλεσε καμπή για τη ζωή του νεαρού Αλέξανδρου. Ο πατέρας του έφυγε από τη ζωή και στη συνέχεια ήλθε η Μικρασιατική Καταστροφή. Για καλή του τύχη, τον παρέλαβε ένα αγγλικό πολεμικό και δια μέσω Μάλτας βρέθηκε το 1923 με τη μητέρα του στο Λονδίνο, εκμεταλλευόμενος τη βρετανική υπηκοότητα του πατέρα του.

Ο Αλέξανδρος Άρνολντ Ισιγώνης γεννήθηκε στη Σμύρνη της Μικράς Ασίας στις 18 Νοεμβρίου 1906. 

Το 1948 παρουσιάζει το «Μοσκίτο», που ως Morris Minor θα κάνει μεγάλη καριέρα, καθώς θα παράγεται έως το 1971.

Στρώνεται στη δουλειά και τον Αύγουστο του 1959 παρουσιάζει το Morris Mini Minor ή Mini Cooper, όπως είναι γνωστό στην Ελλάδα, ένα αυτοκίνητο σπαρτιάτικης λογικής, χωρίς ραδιόφωνο και αξεσουάρ, καθότι o δημιουργός του πίστευε ότι αποσπούν την προσοχή του οδηγού.

Με προτροπή της μητέρας του ξεκίνησε σπουδές μηχανικού στο Πολυτεχνείο του Μπάτερσι, αν και επιθυμούσε να σπουδάσει Καλές Τέχνες. Αντιμετώπισε πρόβλημα με τα μαθηματικά, καθώς απέτυχε τρεις φορές στις εξετάσεις, αλλά αρίστευσε στο σχέδιο. Αργότερα, συνήθιζε να λέει ότι «τα μαθηματικά είναι εχθρός κάθε δημιουργικού μυαλού». Συνέχισε και ολοκλήρωσε τις σπουδές του στο Πανεπιστήμιο του Λονδίνου.

Μετά την αποφοίτησή του κι έπειτα από μια περίοδο ξενοιασιάς αρχίζει την επαγγελματική του διαδρομή στην ακμαία εκείνη την περίοδο αυτοκινητοβιομηχανία της Μεγάλης Βρετανίας. Δουλεύει αρχικά για τη Humber και στη συνέχεια για τη Morris Motor Company στο τμήμα των αναρτήσεων. Στη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου, η εταιρεία του αναλαμβάνει διάφορα συμβόλαια για τον Βρετανικό Στρατό και ο Ισιγώνης παίζει πρωταγωνιστικό ρόλο στην κατασκευή ενός ελαφρού αναγνωριστικού οχήματος, αποφεύγοντας τη στράτευση και τον πόλεμο.

Μετά τον πόλεμο επανέρχεται στη σχεδίαση αυτοκινήτων και το 1948 παρουσιάζει το «Μοσκίτο», που ως Morris Minor θα κάνει μεγάλη καριέρα, καθώς θα παράγεται έως το 1971. Ήταν ένα αυτοκίνητο κομμένο και ραμμένο για την ανερχόμενη τότε εργατική τάξη, που συνδύαζε τη χαμηλή τιμή με τις ανέσεις ενός ακριβού αυτοκινήτου.

Το 1952, η Morris Motor Company θα συγχωνευθεί με την Austin Motor Company και θα δημιουργηθεί ο κολοσσός της British Motor Corpotation (BMC). Ο Ισιγώνης θα αποχωρήσει από την εταιρεία και θα μετακομίσει στην Alvis Car, που παράγει αυτοκίνητα πολυτελείας.

Το 1955 επιστρέφει στην ΒMC για τη μεγάλη στιγμή στην καριέρα του. Η κρίση στο Σουέζ το 1956 προκαλεί άνοδο των τιμών του πετρελαίου και η ανάγκη για ένα μικρό και φθηνό τετραθέσιο αυτοκίνητο είναι απαραίτητη όσο ποτέ. 

Στρώνεται στη δουλειά και τον Αύγουστο του 1959 παρουσιάζει το Morris Mini Minor ή Mini Cooper, όπως είναι γνωστό στην Ελλάδα, ένα αυτοκίνητο σπαρτιάτικης λογικής, χωρίς ραδιόφωνο και αξεσουάρ, καθότι o δημιουργός του πίστευε ότι αποσπούν την προσοχή του οδηγού.

Οι Beatles οδηγούσαν Mini.

Πολύ γρήγορα το «Μίνι» θα γίνει παγκόσμιο μπεστ σέλερ, με πωλήσεις 5,3 εκατομμυρίων τεμαχίων, χαρίζοντας στον Ισιγώνης μια θέση στο Πάνθεον των σχεδιαστών του 20ου αιώνα. Το «Μίνι», σύμβολο της νεανικής ανεξαρτησίας, κυκλοφορεί ως το 2000 με βελτιώσεις και παραλλαγές και έκτοτε ως «New Mini» από την BMW. To 1961, o Ισιγώνης από τη θέση του τεχνικού διευθυντή της BMC παρουσιάζει το νέο του δημιούργημα, το Morris 1100 ή Austin 1100, που σημείωσε και αυτό εμπορική επιτυχία.

Ο «Έλληνας Θεός», όπως ήταν το παρατσούκλι που του έδωσαν οι συνεργάτες του, για τους ομηρικούς καβγάδες που είχε μαζί τους, το 1969 χρίστηκε σερ από τη βασίλισσα Ελισάβετ και δύο χρόνια αργότερα συνταξιοδοτήθηκε. 

Έφυγε από τη ζωή στις 2 Οκτωβρίου 1988.

Tο «Μίνι» θα γίνει παγκόσμιο μπεστ σέλερ, με πωλήσεις 5,3 εκατομμυρίων τεμαχίων, χαρίζοντας στον Ισιγώνης μια θέση στο Πάνθεον των σχεδιαστών του 20ου αιώνα.

Ο «Έλληνας Θεός», όπως ήταν το παρατσούκλι που του έδωσαν οι συνεργάτες του, για τους ομηρικούς καβγάδες που είχε μαζί τους, χρίστηκε σερ από τη βασίλισσα Ελισάβετ το 1969.

Πηγή: sansimera.gr/& www.womantoc.gr/men/article/ser-aleksandros-isigonis-o-ellinas-apo-ti-smyrni-pou-sxediase-to-mini

Δεξαμενόπλοιο MILTON IATRIDIS

Ανάμνηση 47 χρόνων

Του Δημήτρη Δημητριάδη, Καπετάνιου Εμπορικού Ναυτικού

"Mαθητουδι ημουν...β' γυμνασιου, ασυμπληρωτος 14 ετων.

Εκεινος 25-30, σαν δωσαμε γνωριμια σαν πατριωτες αλλωστε, εκει στην οδοΤσιλλερ στα Πατησια.

Καθε φορα που γυρναγα απο το σχολειο,αν καθοταν στο μπαλκονακι του, μιλουσαμε με κυριοτερο θεμα τη θαλασσα και τα μακρινα ταξιδια... Με ταξιδευε απο πορτο σε πορτο ...απο ηπειρο σε ωκεανο φτιαχνοντας μου τη διαθεση...

Ωσπου ενα μεσημερι, ανοιξη ηταν θαρρω, μου ανακοινωσε την καινουργια του δουλεια, αυτη τη φορα παρεα με τον σεβασμιο πατερα του... Ειχαν υπογραψει ηδη συμβαση για να μπαρκαρουν με το δεξαμενοπλοιο Mιλτων Ιατριδης,  Εκεινος σαν ηλεκτρολογος, ο πατερας καμαρωτος...

Χαθηκαμε πια, το καλοκαιρι και η ηλικια εναυσμα για αυτο... Που και που μονο ρωταγα την αδελφη του χωρις πολλες λεπτομεριες...

Δεν θα ξεχασω την αναστατωση μου σαν διαβασα,στην εφημεριδα που εφερνε σπιτι ο πατερας μου... Την απωλεια του καραβιου,αυτανδρου με 30 Ελληνες ναυτικους στον Ατλαντικο, λιγο βοριωτερα της Fortaleza Βραζιλιας χωρις ενα sos,χωρις να αφησει πισω του κανενα ιχνος. 

Αργοτερα,σαν ταξιδευα πια, περνωντας απο τη συγκεκριμενη περιοχη δεν παρελειπα να ριχνω στο γιαλο ενα κλωναρακι βασιλικο- παντα παρων στα ελληνικα πλοια- σαν ατυπο μνημοσυνο στους δυο πατριωτες... 

Ηδη περασαν 47 χρονια,  28 Νοεμβρη 1969 ηταν το τελευταιο ρεπορτο του βαποριου..."

---

Και για την ιστορία: 

Εξαφάνιση του πλοίου χωρίς αιτιολόγηση(disappearance).

Το δεξαμενόπλοιο MILTON IATRIDIS το έτος 1969 φορτωμένο με 9.500 τόνους καυστική σόδα, ενώ έπλεε προς τη Δυτική Αυστραλία εξαφανίστηκε ανεξήγητα μαζί με το πλήρωμα. Παρόλο που έγινε η διεξαγωγή εκτεταμένων ερευνών από θάλασσα και αέρα δεν βρέθηκε ούτε ένα αποδεικτικό στοιχείο για την απώλεια του πλοίου και παραμένει ακόμη και σήμερα ένα από τα μυστήρια της θάλασσας. 

To πλοίο ήταν 17 ετών την περίοδο της απώλειας. Ανήκε στην εταιρεία Chalkousis που δεν είχε καλό όνομα στον Πειραιά (''Παλιατζής''), λόγω της κατάστασης των σκαφών και των πολλών ατυχημάτων τους. Επιπροσθέτως, φορτία καυστικής σόδας (διαβρωτικά) θεωρούνται πια επικίνδυνα και μεταφέρονται με νέες ειδικές προδιαγραφές αποθήκευσης, χώρων και εκπαίδευσης πληρώματος. Τέλος, θαλάσσια ρεύματα επιφανείας, υποθαλάσσια, αλλά και διάφοροι άλλοι παράγοντες ενδεχομένως έπαιξαν το ρόλο τους στην απώλεια.

H ανωτέρω φωτογραφία δεν αντιστοιχεί στο καράβι.

Η αλήθεια για τον Άρη, από το συμπολεμιστή του Ηλία Αρμάγο, ανθυπολοχαγό του ΕΛΑΣ

"Πέμπτη 11 Σεπτέμβρη 1997

Η αλήθεια για τον Αρη

Ο σ. Ηλίας Αρμάγος, απαντώντας σε δημοσίευμα της "Ελευθεροτυπίας" (21/8/97) για τον Αρη Βελουχιώτη, έστειλε στη διεύθυνση της "Ε" επιστολή, η οποία δημοσιεύτηκε στο χτεσινό φύλλο της. Ο "Ριζοσπάστης", για την ενημέρωση των αναγνωστών του, αναδημοσιεύει την επιστολή - απάντηση του σ. Αρμάγου.

"Για τη Σύνταξη της εφημερίδας

ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ

ΑΘΗΝΑ

Κύριε Διευθυντά,

Στην έγκριτη εφημερίδα σας στις 21.08.97 και στις σελίδες 21, 22, 23, δημοσιεύεται ένα κείμενο "Αρης Βελουχιώτης, αναζητώντας το κεφάλι του δικού μας Τσε", των Ηλία Προβόπουλου και Μενέλαου Παπαδημητρίου. Διάβασα με πολύ προσοχή το κείμενο αυτό και παρατήρησα πολλές ανακρίβειες (ό,τι έχει σχέση για την πολιτική πλευρά του κειμένου, είναι η συνηθισμένη αντικουκουέδικη).

Είμαι ένας από τους συμπολεμιστές του Αρη μέχρι τις τελευταίες μέρες της ζωής του και ένας από τους τρεις διμοιρίτες του τμήματος του Αρη. Θέλω να αποκαταστήσω ορισμένα γεγονότα στην πραγματική τους θέση, διότι ό,τι γράφεται δεν ξεγράφεται εύκολα, μια και το κείμενο, όπως λένε οι αρθρογράφοι, έχει σκοπό την έρευνα. Για την ιστορία τα γεγονότα πρέπει να γράφονται όπως έγιναν και όχι όπως θέλει να τα γράφει και να τα ερμηνεύει ο καθένας με πολιτική προκατάληψη (ή ακόμα και προσωπική).

1. Οι αρθρογράφοι δεν αναφέρουν στο κείμενό τους την πηγή που πήραν τα στοιχεία. Οτι ο δάσκαλος Νίκος Μίσσας δεν έδωσε στον Αρη στις 8 - 9 Ιούνη 1945 κανέναν "Ριζοσπάστη" που να γράφει την αποκήρυξη του Αρη από το ΚΚΕ, γιατί δεν υπήρχε δημοσίευση. Ο Αρης πληροφορήθηκε το ζήτημα από συζήτηση με τον Αχτιδικό, της Αχτίδας Ασπροποτάμου - Παχτουρίου, Νίκο Παπακόγκου, που ήταν εσωκομματικό γράμμα της ΚΕ του ΚΚΕ από την 11η Ολομέλεια. (Αυτό έχει δημοσιευτεί στο περιοδικό της ΠΕΑΕΑ ΕΘΝΙΚΗ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ στο τεύχος Νο 84 του 1994, σε δικό μου άρθρο με υπογραφή Ηλίας Αρμάγος, αντιστασιακός, συμπολεμιστής του Αρη). Τα παραμύθια που γράφονται από διάφορους, ότι ο δάσκαλος Ν. Μίσσας βρισκόταν στις 8 - 9 Ιούνη στη Μεσοχώρα και έδωσε το "Ριζοσπάστη" στον Αρη με την αποκήρυξη και άλλα είναι παραμύθια της Χαλιμάς.

2. Γράφεται στο άρθρο, για κάποια τρίτη δύναμη αόρατη που τον κυνηγούσε, τον Αρη. Οι δυνάμεις που κυνηγούσαν τον Αρη για την εξόντωσή του ήταν οι Αγγλοι αποικιοκράτες και οι ντόπιοι δοσίλογοι, προδότες και η αντεπανάσταση.

3. Για τους άνδρες του αποσπάσματος Μουρελάτου που δεν πειθάρχησαν και αρνήθηκαν να εκτελέσουν προσταγή του και για τον Νίκο Καρασούλα, αυτό θα πρέπει να το ξέρουν και το ξέρουν πολύ καλά οι συγγραφείς του άρθρου, ότι ο στρατός έχει τους δικούς του κανονισμούς και πειθαρχία, άρνηση διαταγής εν καιρώ πολέμου ισοδυναμεί με θάνατο.

4. Οτι φαγώθηκε ο Αρης από την τότε ηγεσία (Σιάντου - Ζαχαριάδη) γιατί δε συμμετείχε στις κομματικές ραδιουργίες τους, όπως αργότερα φαγώθηκαν ο Σαμαρινιώτης, ο Σαράφης, ο Πλουμπίδης, ο Πελοπίδας, ο Χρυσαϊδης! Σε ποιες ραδιουργίες πήρε μέρος ο Ζαχαριάδης κατά του Αρη, όταν ήταν εν ζωή; Ποιες κατά των Σαράφη, Σαμαρινιώτη, Πελοπίδα, Χρυσαϊδη (Σπύρου Τσιλιγιάννη - καπετάν Λευτέρη); Ο Σαμαρινιώτης πέθανε φυσιολογικά στην πολιτική προσφυγιά. Τον Σαράφη τον δολοφόνησαν οι Αγγλοι σαν κομμουνιστή βουλευτή της ΕΔΑ. Ο Πελοπίδας (Παντελής Λιάσκος) σκοτώθηκε σε μάχη στις 20.10.48 σαν διοικητής Τάγματος του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας (ΔΣΕ) στο μοναστήρι της Δαύλειας. Το ίδιο και ο Χρυσαϊδης (καπετάν Λευτέρης) σκοτώθηκε στο ΔΣΕ πολεμώντας τους νέους κατακτητές. Και όχι όπως γράφουν ορισμένοι (Κ. Παπακόγκος) τον Σαμαρινιώτη τον έριξε το ΚΚΕ στα καταναγκαστικά έργα στο στρατόπεδο του Μπούλκες. Στο στρατόπεδο του Μπούλκες ήταν κυνηγημένοι αγωνιστές του ΕΑΜ - ΕΛΑΣ - ΕΠΟΝ από τους νεοκατακτητές του Αγγλου Σκόμπι και των Γ. Παπανδρέου και Ν. Πλαστήρα, των ακροδεξιών συμμοριών συνεργατών των Γερμανών κατακτητών. Αυτοί οι αγωνιστές αργότερα πήραν μέρος στον εμφύλιο πόλεμο, από τις γραμμές του ΔΣΕ, πολέμησαν για τη λευτεριά της πατρίδας κατά των Αγγλοαμερικάνων κατακτητών.

5. Ο Ρίζος Μπόκοτας, πήρε μέρος στο απόσπασμα κατά του Αρη, σαν λοχίας με το 118 Τάγμα στο απόσπασμα με διοικητή τον υπολοχαγό Μπακλαβά, που είχε αποστολή από Τρίκαλα - Τύρνα - Περτούλι - Γαρδίκι (γράμμα Ρίζου Μπόκοτα προς Αρη), Τύρνα 10.06.45, από το βιβλίο του ίδιου "Πώς χάθηκε ο Αρης", σελ. 57 - 58).

6. Το ΚΚΕ από την ύπαρξή του, πάλευε, παλεύει και θα παλεύει για το λαό, γι' αυτό έγινε ολοκαύτωμα στους λαϊκούς και εθνικούς αγώνες για την πατρίδα και έχει ριζώσει στο λαό και δεν ξεριζώνεται με τίποτα, πέφτοντας μπροστά στο εκτελεστικό απόσπασμα απροσκύνητοι στους αφέντες τους.

7. Στο χάρτη της περιοχής που δείχνει την πορεία του τμήματος τις τελευταίες έξι μέρες, έτσι είναι (αυτές οι ημερομηνίες είναι δημοσιευμένες στην ΕΘΝΙΚΗ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ τεύχος Νο 84).

8. Για τις μαρτυρίες του Θύμιου Αρχιμανδρίτη, του Νίκου Παπαρούνα και Νίκου Τσιαντούλα. Ο Αρης είχε μια τσάντα χρώματος ανοιχτό καστανό και την κουβαλούσε πάντα ο Λέων. Ποτέ δεν είχαμε στο τμήμα μας μουλάρια που να έχουν φορτωμένα σιδερένια δοχεία και ιδιαίτερα σε αυτή την περίοδο. Οτι είπε ο Αρης στον αντάρτη όταν έπεσε το μουλάρι - Πάρτε το αρχείο και φεύγουμε, δηλαδή τα σιδερένια δοχεία που έφτασαν μέχρι τη θέση Φτέρη. Επίσης για το αρχείο γράφεται: Σε συζήτηση με τον Θύμιο Αρχιμανδρίτη από το Ανθηρό το 1975 για το θέμα αυτό είχε πει: Ο Αρης στο Φάγκο αγωνιωδώς ρωτούσε τι έγινε η τσάντα και ο Πελοπίδας (Παντελής Λιάσκος) απάντησε πως την έχει πάρει ο Σωτήρης και εξαφανίστηκε. Ο Πελοπίδας δεν ήταν στη θέση Φάγκο. Μετά την ενέδρα στο Χοιρόλακο στις 13-14 Ιούνη 1945 πήραμε άλλο δρομολόγιο με κατεύθυνση προς Κόζιακα.

9. Οτι πήρε μέρος στη σύσκεψη στο Κοθώνι, δε θυμάμαι, αλλά από αυτά που λέει, δεν είναι σωστά όλα. Υπήρχαν διαφωνίες ως προς το δρομολόγιο (λεπτομέρειες είναι στο άρθρο μου στο τεύχος Νο 84 της ΕΘΝΙΚΗΣ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗΣ). Για το μοίρασμα της δύναμης σε 4 ομάδες (διμοιρίες), αυτό δεν είναι αλήθεια. Διμοιρίες υπήρχαν τρεις, με επικεφαλής: Τον Νέστορα Βόκα, έφ. ανθυπίλαρχο από το χωριό Σπαθάδες ρικάλων, τον Κώστα Γερίκη, καπετάνιο του εφ. ΕΛΑΣ του χωριού Γοργογύρι και τον γράφοντα Ηλία Αρμάγο έφ. ανθυπολοχαγό του ΕΛΑΣ από Τύρνα Τρικάλων.

10. Για το κεφάλι του Αρη. Εξω από τα Τρίκαλα δεν υπάρχει περιοχή Αγ. Κωνσταντίνος, αλλά στο κέντρο της πόλης εκκλησία Αγ. Κωνσταντίνος.

Αυτά για την αλήθεια.

25.08.97

Με εκτίμηση

Ηλίας Αρμάγος

Αντιστασιακός, συμπολεμιστής του Αρη,

ανθυπολοχαγός του ΕΛΑΣ".

Πηγή: http://www.rizospastis.gr/story.do?id=3697741

Το πρώτο μάθημά μου για την αρχοντιά

Θα ‘μουνα δέκα χρονών. Το καλοκαίρι, όταν τέλειωνα το σχολείο κατέβαινα στο ισόγειο δικηγορικό γραφείο του πατέρα μου, όπου και με έβαζαν να αντιγράφω δικόγραφα. Για τις τέσσερις σελίδες χωρίς περιθώριο, πληρωνόμουν μια δραχμή.

Καθισμένος σ’ ένα από τα γραφεία των βοηθών χάζευα πού και πού τους πελάτες, κάθε λογής, πού μπαινόβγαιναν.

Ένα πρωινό ήρθε ένας λεβεντόγερος με κάτασπρη φουστανέλλα. Οι φουστανελλάδες ακόμη τότε δεν ήταν σπάνιο φαινόμενο. Είδα τους βοηθούς δικηγόρους να σηκώνονται και να του κάνουν μιαν ιδιαίτερα θερμή υποδοχή.

Ο πρώτος βοηθός που φαίνεται να τον γνώριζε καλά, έπιασε κουβέντα μαζί του. Και μια στιγμή τον ρωτάει: «Και τώρα, μπάρμπα Μήτρο, πόσων χρόνων είσαι;» Και ο μπάρμπα Μήτρος, με τ’ όνομα Δημήτριος Μαλαμούλης που είχε εν τω μεταξύ στρογγυλοκαθίσει, του απαντάει μονολεκτικά… «Δύο». Δηλαδή εκατόν δύο. Από τα εκατό είχε αρχίσει νέα αρίθμηση.

Βγήκε εν τω μεταξύ ο πατέρας μου. Τον οδήγησε στο μέσα γραφείο τα είπανε με αυτόν και το γιο του, ένα λεβέντη εβδομηνταπεντάρη, και όταν βγήκαν στο δωμάτιο που βρισκόμουν και εγώ, πρώτα με σύστησε και ύστερα μου ανήγγειλε ότι θα πάμε την Κυριακή να επισκεφθούμε τον Μαλαμούλη στο χειμαδιό του, κάπου στον Ωρωπό.

Από κουβέντα δεν έπαιρνε ο μπάρμπα Μήτρος. Λίγα λόγια, μετρημένα, βαριά. Τους βοηθούς τού πατέρα μου κι εμένα είχα το αίσθημα ότι μας έβλεπε σαν μικρό κοπάδι αρνάκια. Μικρό, διότι ό Μαλαμούλης είχε απάνω από 3000 αρνιά και κατσίκια, στα Άγραφα το καλοκαίρι και τον χειμώνα στα ορεινά της Αττικής.

Την Κυριακή, όταν φθάναμε στον τόπο όπου είχε στήσει τα τσαντήρια του, των παιδιών, των εγγονών και των δισεγγόνων του, ρίχτηκαν οι καθιερωμένες μπαταριές και μετά μαζευτήκαμε στο μεγάλο τσαντήρι του Γέρου. Είχα μαζί μου, νέο εικοσάχρονο, τον δάσκαλό μου Basset, αυτόν που έκανα πρόσωπο στους «Διαλόγους σε μοναστήρι». Αυτός που δεν χόρταινε να θαυμάζει.

Σε λίγο σταύρωσε ο Γέρος το πρώτο ψωμί. Και οι γυναίκες, αμίλητες και φασαρεμένες μοίραζαν τα κοψίδια, αρνάκι, κατσικάκι, όλα τα αγαθά. Θυμάμαι ακόμη τις βεδούρες τα γιαούρτια. Ο γέρο Μαλαμούλης, στη μέση καθισμένος σταυροπόδι, μέσ’ στις άσπρες βελέντζες, τα επόπτευε όλα και έδινε στις γυναίκες και στους παραγιούς προσταγές.

Όταν λίγο μεγαλύτερος διάβασα «Οδύσσεια» τον γέρο Μαλαμούλη τον ταύτιζα μέσ’ στη φαντασία μου με τον Νέστορα, όταν δέχονταν τον Τηλέμαχο.

Καθώς ήμουν καθισμένος πλάι στον πατέρα μου τον ρώτησα ψιθυριστά: «Qu’est-il ce vieux;». «C’est un grand seigneur» μου απαντάει o πατέρας μου και αυτός ψιθυριστά. Και γυρίζοντας αργότερα το λόγο στα ελληνικά: «Να καταλάβεις τι είναι αρχοντιά».

Ήταν το πρώτο μάθημά μου για το μέγα τούτο ηθικό αγαθό: την αρχοντιά.

Αργότερα, μεγάλος σ’ ένα πελοποννησιακό χωριό, γνώρισα έναν άλλο πιο νέο, σχεδόν μεσόκοπο, χωρικό. Στο πρόσωπό του ξανασυνάντησα αυτό που είχα γνωρίσει παιδί στο πρόσωπο του Μαλαμούλη: την αρχοντιά. Το σταύρωμα του καρβελιού από αυτόν ήταν μια ιεροπραξία.

Η αρχοντιά δεν είναι συνώνυμο με την αριστοκρατικότητα, δεν σημαίνει καμιά ταξική διαφορά ή μια διαφορά πλούτου. Αλλά δεν είναι και ένα ηθικό απλώς γνώρισμα. Είναι μια σύνθεση υπερηφάνειας, ευπρέπειας, αυτοπεποίθησης, μεγαλοψυχίας. Άρχοντες βρίσκεις εγκατεσπαρμένους σε όλα τα είδη ανθρώπων. Ο άρχοντας δεν γίνεται ποτέ μάζα, σε όποια τάξη και αν ανήκει, μένει πάντα πρόσωπο. Δεν μπορώ — ίσως αδυναμία μου — με μια φράση να την ορίσω την αρχοντιά. Αλλά όταν συναντώ κάποιον που έχει αυτό το σύμπλεγμα των αρετών που την απαρτίζουν, τότε την αναγνωρίζω. Λέω μέσα μου: Αυτός είναι άρχοντας. Ανήκει σε αυτή την εκλεκτή κατηγορία ανθρώπων.

Έχομε άρχοντες κατά την νομικήν έννοια, που δεν έχουν αρχοντιά. Έχομε όμως χειρώνακτες που έχουν αρχοντιά.

Κωνσταντίνος Τσάτσος (1899-1987)

Πηγή: Αντικλείδι

ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ 1974.

Δεν γράφω και δεν μιλώ ποτέ για τις μέρες του Πολυτεχνείου που έζησα και που είμαι υπερήφανος για τη γενιά μου. Απλά να θυμίσω ότι το Πολυτεχνείο δεν αμαυρώνεται από μερικούς ριψάσπιδες που δεν υπερβαίνουν καμιά εικοσαριά, όταν σε αυτό συμμετείχαν πάνω από 10.000 αγωνιστές. 

Προτιμώ λοιπόν αυτές τις μέρες, να τις κρατώ μέσα μου και να τις θυμάμαι νοσταλγικά ή να τις συζητώ με μερικούς συντρόφους, όποτε βρισκόμαστε σε κανένα κουτούκι και το κρασί παρέα με το ζεϊμπέκικο που βγαίνει από τα τέλια του μπουζουκιού, μας κάνει να βουρκώνουμε για τη νιότη που έφυγε.

Σήμερα όμως με πήρε τηλέφωνο ένας από εκείνους τους αδελφούς ο Μανόλης ο Γκιουζελιάν συμμαθητής εκείνη την εποχή, που είδε στον τοίχο μου την αναφορά στη Σοφία Βέμπο και μου ζήτησε να γράψω για εκείνη τη βραδιά.  Το κάνω περισσότερο για το μεγαλείο της Σοφίας και την παρακαταθήκη που άφησε, παρά για κάποιο άλλο λόγο, το κάνω ζητώντας συγνώμη από τους συντρόφους που γνωρίζω ότι δεν επιθυμούν τέτοιου είδους περιαυτολογίες.

--

Το βράδυ της Παρασκευής περίπου στις 10 μέσα στο Πολυτεχνείο ήμασταν μια ομάδα μαθητών γύρω στα πενήντα άτομα. Παιδιά ηλικίας από 15 μέχρι 18 ετών. Ήμασταν συγκεντρωμένοι σε μια γωνιά στο πίσω μέρος του κεντρικού οικήματος και περιμέναμε να τελειώσει η συνέλευση της συντονιστικής επιτροπής αγώνα.

Γύρω στις 11 το βράδυ μας πλησίασε μια φοιτήτρια και μας είπε ότι είχαν συνεννοηθεί και συμφωνήσει με την αστυνομία να επιτραπεί η έξοδος των μαθητών χωρίς συλλήψεις και ξυλοδαρμούς. Μάλιστα μας είπε ότι αυτό το εγγυάται ο ίδιος ο διοικητής των αστυνομικών δυνάμεων και για το σκοπό αυτό, υπάρχει μια αστυνομική δύναμη που μας περιμένει να μας οδηγήσει ασφαλείς μέχρι την πλατεία συντάγματος και από εκεί να φύγουμε. Εμείς της είπαμε ότι θα κάνουμε εκεί επιτόπου μια συζήτηση και θα της απαντήσουμε. Μας έδωσε προθεσμία ένα τέταρτο.

Ο πρώτος που πήρε το λόγο ήταν ένας σύντροφος ο Μανόλης Καστρινάκης και μετά ο γνωστός Δημήτρης Κουφοντίνας. Ο Μανόλης ανήσυχος εξέφρασε την άποψη να εγκαταλείψουμε, σε αντίθεση με το Δημήτρη που αν και ήταν μικρότερος δήλωσε ότι αυτός θα μείνει.

Πήραν και άλλοι το λόγο και οι απόψεις διίσταντο. Όμως με εξαίρεση τρείς συμμαθητές από τα γυμνάσια του Νέου Κόσμου που δήλωσαν ότι θα φύγουν, γιατί το πρωί είχαν σχολείο (τότε κάναμε μάθημα και το Σάββατο) όλοι οι άλλοι αποφασίσαμε να μείνουμε. Το είπαμε στην κοπελιά και έφυγε προβληματισμένη.

Μετά από πέντε λεπτά ήρθε ένας άλλος, φοιτητής της Ιατρικής και για να μας φοβίσει να φύγουμε, μας είπε ότι έχουν ζώσει το Πολυτεχνείο με εκρηκτικά και μόλις μπουν μέσα τα άρματα που κατεβαίνουν από το Γουδί, θα το ανατινάξουν. Αργότερα έμαθα το όνομα του και τον γνώρισα. Ήταν ο συγχωρεμένος γιατρός Μανόλης Ψωμιάδης. Τρείς στους τέσσερις είχαν το όνομα Μανόλης. Ούτε αυτόν τον ακούσαμε και παραμείναμε.

Όμως γύρω στις 12.30 τα μεσάνυχτα η κατάσταση είχε αγριέψει πολύ. Τα δακρυγόνα και τα καπνογόνα έπεφταν βροχή μέσα στο Πολυτεχνείο από όλες τις μεριές. Ακούγονταν πυροβολισμοί πολύ πιο συχνά τώρα και οι φήμες οργίαζαν. Άλλοι μίλαγαν για εκατοντάδες νεκρούς και τραυματίες, άλλοι να καλυπτόμαστε γιατί βαράνε στο ψαχνό ελεύθεροι σκοπευτές από τις ταράτσες και άλλοι μας ζητούσαν επιτακτικά να φύγουμε γιατί δεν θα μείνει κανένας ζωντανός όταν θα μπει ο στρατός μέσα. Όλα αυτά τελικά μας είχαν κατατρομοκρατήσει και τώρα όντως θέλαμε να φύγουμε χωρίς όμως να ξέρουμε πώς?

Μερικά παιδιά μάλιστα έκλαιγαν.

Εκείνες τις ώρες ο τρόμος ήταν ανεξέλεγκτος και δημιουργούσε και υστερικές σκηνές. Έτσι αρχίσαμε ένας ένας και όπως μπορούσε να την κοπανάμε.

Ο κύριος όγκος μαζί με κάποιους φοιτητές φύγαμε από την πίσω πλευρά του Πολυτεχνείου πηδώντας τα κάγκελα και βγαίνοντας στην οδό Στουρνάρη.

Κινηθήκαμε στη Στουρνάρη για να φύγουμε προς την οδό Βαλτετσίου. ‘Όμως λίγο πριν φτάσουμε εκεί, είδαμε αστυνομικές δυνάμεις που ερχόντουσαν τρέχοντας προς το μέρος μας. Γυρίσαμε πίσω και βρεθήκαμε εγκλωβισμένοι ανάμεσα σε αυτούς που κατέβαιναν τη Στουρνάρη από τη Βαλτετσίου και αυτούς που την ανέβαιναν από την Πατησίων.

Πουθενά ενδιάμεσα δεν υπήρχε χώρος να καλυφθούμε παρά μόνο ένα περίπτερο και απέναντι από αυτό μια πολυκατοικία με κοίλωμα στην είσοδο. Στοιβαχτήκαμε στο κοίλωμα καμιά δεκαπενταριά άτομα και αρχίσαμε σαν τρελοί να χτυπάμε τα κουδούνια της πολυκατοικίας για να μας ανοίξουν. 

Πρέπει να πέρασε ένα λεπτό που μας φάνηκε αιώνας και ξαφνικά η πόρτα άνοιξε. Μπήκαμε όλοι μέσα και κλείσαμε. Σε λίγο εμφανίσθηκαν οι μπάτσοι και μερικοί ήρθαν και κατασκήνωσαν έξω από την πόρτα κοιτάζοντας μέσα. Κάποιος μάλιστα ούρλιαζε ότι μας είδε να μπαίνουμε εκεί. Εμείς τρομοκρατημένοι και περιμένοντας να μπουκάρουν από στιγμή σε στιγμή ανεβήκαμε στον πρώτο όροφο και αρχίσαμε να χτυπάμε τα κουδούνια των διαμερισμάτων. Δεν άνοιγε κανένας και ξαφνικά από τον πάνω όροφο ακούστηκε μια γυναικεία φωνή να μας λέει. Ελάτε παιδιά ανεβείτε, ελάτε μην κάθεστε εκεί θα σας δουν.

Ήταν μια βροντώδης φωνή σαν αυτή του λοχία όταν δίνει τα παραγγέλματα. 

Ανεβήκαμε όλοι επάνω και είδαμε μια κυρία να μας προσκαλεί να μπούμε στο σπίτι της. Τα πάντα ήταν θεοσκότεινα και μόνο ένα φως έβγαινε από τη μισάνοιχτη πόρτα του διαμερίσματος. Μπήκαμε μέσα αλαφιασμένοι και το πρώτο πράγμα που αντίκρισα στο σαλόνι ήταν παντού φωτογραφίες. Ακόμα και στο τραπέζι του σαλονιού και στα κομό.

Υπήρχε μια πολυθρόνα βικτωριανής εποχής που καθόταν ατάραχος ένας κύριος. Η πρώτη αντίδρασή ήταν, όταν η κυρία του είπε… «Μίμη απ ότι βλέπεις απόψε έχουμε εκλεκτούς καλεσμένους για αυτό ας ξενυχτήσουμε και λίγο παραπάνω».

-ΣΟΦΙΑ ΒΕΜΠΟ και ΜΙΜΗΣ ΤΡΑΪΦΟΡΟΣ-

Ο Μίμης γύρισε, μας είδε, σηκώθηκε και μας πρότεινε να καθίσουμε όπου θέλουμε και όπου βολευόμαστε. Χαρακτηριστικό είναι ότι υπήρχε ένας καναπές με γυαλιστερό ύφασμα που φαινόταν πολύ ακριβός και εμείς δεν τολμούσαμε να καθίσουμε, η κύρια το κατάλαβε, έφερε ένα σεντόνι τον σκέπασε και μας είπε «ορίστε καθίστε τώρα».

Η αμηχανία και η σιωπή που βασίλευε εκείνες τις στιγμές μου έχουν μείνει βαθιά χαραγμένες. Κοίταζα αμίλητος γύρω γύρω τους τοίχους που ήταν γεμάτοι φωτογραφίες, μερικές προσωπογραφίες και άλλες με κάποιους στρατιωτικούς ή κάποιους που καταλάβαινες ότι ήταν σπουδαίοι και τρανοί. Υπήρχαν και μετάλλια όπως αυτά που δίνουν στους ήρωες. Προσπαθούσα να θυμηθώ που την έχω ξαναδεί και τι μου θυμίζει, ρώτησα τους άλλους και κανείς δεν ήξερε.

Όλοι κάπου την είχαν ξαναδεί αλλά δεν ήξεραν πού. Κάποια στιγμή έπεσε το βλέμμα μου σε ένα τραπεζάκι που υπήρχε, με χωρίσματα όπου βρισκόντουσαν δίσκοι 33 στροφών. Και τότε είδα ένα δίσκο που είχε τη φωτογραφία της και έγραφε ΣΟΦΙΑ ΒΕΜΠΟ. Ακόμα και τώρα που το θυμάμαι μετά από 42 ολόκληρα χρόνια με πιάνουν τα ζουμιά. Γυρίζω στο διπλανό μου και του λέω… Ρε αυτή είναι η Σοφία Βέμπο… Και τότε άρχισε ο ένας να το ψιθυρίζει στον άλλο. Η Βέμπο το άκουσε και γέλασε. Γύρισε στο Μίμη και είπε γελώντας « Βλέπεις Μίμη εμένα με ξέρουν ακόμα και τα παιδιά ενώ εσένα ?»

Μετά γύρισε σε εμάς και είπε… « Ναι είμαι η Σοφία Βέμπο, για αυτό να μη φοβάστε, εδώ είστε ασφαλείς τώρα» Αυτό ήταν το καλύτερο ηρεμιστικό εκείνη τη στιγμή. "Εγώ πίνω κονιάκ μας είπε εσείς τι θα πιείτε εκτός από νερό έχω και πορτοκαλάδα". Έφυγε προς την κουζίνα και γύρισε με νερά, πορτοκαλάδες και γλυκό του κουταλιού σταφύλι και κυδώνι. Μπορείτε να βγείτε και στο διάδρομο να καπνίσετε μας είπε αλλά με προσοχή και χωρίς θόρυβο αν και στην ηλικία σας δεν πρέπει να καπνίζετε, εγώ δυστυχώς και πίνω και καπνίζω. Ανοίξαμε κουβέντα για την κατάσταση και για το έπος του σαράντα. « Και εσείς... αν και μικροί, ήρωες είστε, όχι όμως σαν αυτούς» και μας έδειξε μια φωτογραφία στον τοίχο με φαντάρους στο μέτωπο και στη μέση την ίδια.

Πρέπει να πέρασε περίπου μισή ώρα όταν διαπιστώσαμε ότι κάθε λίγο και λιγάκι άνοιγε την πόρτα του διαμερίσματος εξαφανιζόταν για μερικά λεπτά και επανερχόταν.

Λες και μάντεψε το προβληματισμό μας γύρισε και μας είπε. « Μη φοβάστε σας είπα, απλά κατεβαίνω να δω μήπως υπάρχουν και άλλοι» Και πραγματικά σε κάποια από τις εξόδους της γύρισε με άλλους πέντε όπου μέσα σε αυτούς ήταν και ο φίλος μου ο Γκιουζελιάν. Μας είπε να κάνουμε τηλέφωνο στους δικούς μας και να τους καθησυχάσουμε και μας το είπε πολύ επιτακτικά σαν διαταγή αλλά σημείωσε να μην πείτε που βρίσκεστε. Πράγματι όλοι τότε ενημερώσαμε τις οικογένειες μας τηρώντας τους συνωμοτικούς κανόνες της Βέμπο. Εκείνο το βράδυ για μένα ήταν ένα δώρο που μου έδωσε η τύχη για να μου ξεπληρώσει τη συμμετοχή μου στο Πολυτεχνείο.

Παραμείναμε περίπου μέχρι τις πέντε το πρωί αφού ενδιάμεσα το κουδούνι του διαμερίσματος είχε κτυπήσει τουλάχιστον τρείς φορές από την αστυνομία που έψαχνε άτομα. Μάλιστα την Τρίτη φορά η Βέμπο κατέβηκε η ίδια κάτω και με αυστηρό ύφος τους διέταξε να φύγουν και ότι την έχουν ξυπνήσει τρείς φορές χωρίς λόγο. Εδώ θέλω να αναφέρω σε αντίθεση με όσα γράφονται ότι εκείνο το βράδυ στο διαμέρισμα δεν ήταν κανένας τραυματίας σοβαρά. Απλά δύο είχαν σχίσει τα πόδια τους πηδώντας τα κάγκελα και ένας είχε σπασμένη μύτη όταν έπεσε με δύναμη πάνω στην εξώπορτα της πολυκατοικίας τη στιγμή που προσπαθούσαμε να κρυφτούμε.

Η Βέμπο λίγο πριν ξημερώσει μας είπε τον τρόπο που θα φύγουμε, το σχέδιο της ήταν απλό και ευρηματικό.

Το θυμάμαι αναλλοίωτο έτσι όπως μας το ανέπτυξε.

Μας είπε…

« Θα έρχεστε ανά δύο μαζί μου στην εξώπορτα. Θα καλώ δύο αστυνομικούς θα τους λέω ποια είμαι και θα τους λέω επίσης ότι είστε ανίψια μου από τον Βόλο που πρόκειται να ταξιδέψετε με το τρένο εκεί. Θα τους ζητώ να σας συνοδεύσουν σε ασφαλές μέρος για να φτάσετε στο σταθμό Λαρίσης και από εκεί θα φεύγετε. Εάν σας κάνουν ερωτήσεις εσείς δεν ξέρετε τίποτα, ήρθατε στην Αθήνα πριν τρείς μέρες να με δείτε»

ΑΥΤΗ ΗΤΑΝ Η ΣΟΦΙΑ ΒΕΜΠΟ μια ηρωίδα για όλες τις γενιές που έζησε.

Πηγή: Tasos Sideridis

Νιώθω Ελληνίδα 100%...

Συνέντευξη Χριστίνας Ωνάση από το (ΑΡΧΕΙΟ ΔΗΜΗΤΡΗ ΛΥΜΠΕΡΟΠΟΥΛΟΥ)

Παππούδες και γονείς με διαφορετικές υπηκοότητες,
η ίδια είχε αμερικάνικο διαβατήριο - μετά πήρε ελληνικό.

Κι όμως, ένοιωθε πάντα Ελληνίδα 100%...

Dimitris Liberopoulos Αν δεν πέθαινε, θα είχε παντρευτεί τον Γιώργο - Χόρχε Τσομλεκτσόγλου

 και η κόρη της Αθηνά θα είχε ανατραφεί ΕλληνοΟρθόδοξα.
----------------------------

18.NOV.2016:  από το (ΑΡΧΕΙΟ ΔΗΜΗΤΡΗ ΛΥΜΠΕΡΟΠΟΥΛΟΥ)  -----------------

Σαν απόψε ( 18- 11- 1988 ) η ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΩΝΑΣΗ άφηνε την τελευταία πνοή της στο Μπουένος Άιρες , όπου είχε πάει για να προετοιμάσει τον γάμο της με τον Γιώργο - Χόρχε Τσομλεκτσόγλου. Μετά τέσσερις γάμους της, η κηδεία της. 

Από το αρχείο μου μιά συνομιλία μαζί της, την ημέρα που ο αδελφός της Αλέξανδρος γινόταν 21 χρονων. Την είχα υποδεχθεί το πρωί στο αεροδρόμιο Ελληνικού και το βράδι δειπνούσε όλη η οικογένεια Ωνάση στη << Νεράιδα>> - και είχα την τιμή να κάθομαι δίπλα στον Μεγάλο Σμυρνιό.